สรุปผลกระทบจากการเพิ่มสัดส่วนพลังงานหมุนเวียนในระบบไฟฟ้าไทย พร้อมแนวทางและมาตรการรองรับด้านเทคนิค นโยบาย และโครงสร้างพื้นฐาน เพื่อรักษาความมั่นคงและเสถียรภาพของระบบไฟฟ้า

Energy-as-a-Service (EaaS) คือการให้บริการด้านพลังงานแบบครบวงจร รวมทั้งพลังงานหมุนเวียน โครงข่ายไฟฟ้าอัจฉริยะ และการกักเก็บพลังงาน บทความนี้สรุปที่มา รูปแบบธุรกิจ และความแตกต่างจาก ESCO

สรุปประเด็นสำคัญจากงานสัมมนาเผยแพร่ความรู้และประสบการณ์ที่ได้รับจากการดำเนินโครงการทดสอบนวัตกรรมที่นำเทคโนโลยีมาสนับสนุนการให้บริการด้านพลังงาน (Energy Regulatory Commission Sandbox : ERC Sandbox)

ภูมิภาคอาเซียน (ASEAN) กำลังเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงทางพลังงานที่สำคัญ ท่ามกลางแรงกดดันจากการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาดและการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก ประเทศต่างๆ ในภูมิภาคนี้ได้ดำเนินนโยบายและมาตรการต่างๆ เพื่อสนับสนุนการพัฒนาพลังงานทดแทน การใช้กลไกตลาดคาร์บอน และการกำหนดราคาคาร์บอนเพื่อให้เกิดความยั่งยืนทางสิ่งแวดล้อมและเศรษฐกิจ

ออสเตรเลียประกอบด้วย 6 รัฐ ได้แก่ New South Wales (NSW), Victoria (VIC), Queensland (QLD), Western Australia (WA), South Australia (SA) และ Tasmania (TAS) และ 2 เขตปกครองตนเอง ได้แก่ Australian Capital Territory (ACT) และ Northern Territory (NT) โดยมีเมืองหลวงคือ Canberra ตั้งอยู่ที่ ACT จากข้อมูลของ World Bank พบว่าในปี 2023 ออสเตรเลียมีจำนวนประชากรอยู่ที่ 26.66 ล้านคน โดยส่วนใหญ่อาศัยหนาแน่นตามเมืองใหญ่ตามชายฝั่งตะวันออกและใต้ เมืองที่มีผู้อยู่อาศัยสูงสุด 5 ลำดับแรก คือ Sydney, Melbourne, Brisbane, Perth และ Adelaide ตามลำดับ เนื่องจากพื้นที่ประเทศกว้างใหญ่มาก

ความเป็นไปได้ของการใช้ไฟฟ้าปลอดคาร์บอนตลอด 24 ชั่วโมงใน 7 วัน (24/7 Carbon-Free Energy)

โครงการจัดทำข้อเสนอแนะเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการกำกับกิจการพลังงาน

รูปแบบสัญญาการซื้อไฟฟ้าพลังงานหมุนเวียนของบริษัทเอกชน (Corporate PPA) และกรณีศึกษาในต่างประเทศ

ในปี 2024 ตลาดยานยนต์ไฟฟ้า (Electric Vehicles: EVs) ในแต่ละประเทศมีการพัฒนาในทิศทางและความเร็วที่แตกต่างกัน ยอดขายรถ EV ยังคงเพิ่มขึ้นทั่วโลก แต่บางตลาดประสบภาวะชะลอตัวอย่างชัดเจน ดังนั้นผู้ผลิตรถ EV หลายรายได้ปรับลดเป้าหมายการผลิตลงให้เหมาะสมกับสภาพตลาดในปัจจุบัน การเติบโตของยอดขายรถ EV ในแต่ละประเภทก็แตกต่างกัน เช่น รถบัส รถ 2 หรือ 3 ล้อ มียอดขายรถไฟฟ้าที่สูงมากแล้ว

เมื่อวันที่ 16–17 พฤษภาคม 2567 คณะกรรมการกํากับกิจการพลังงาน (กกพ.) และสํานักงานคณะกรรมการกํากับกิจการพลังงาน (สํานักงาน กกพ.) ได้จัดสัมมนาเชิงวิชาการระหว่างประเทศประจําปี พ.ศ. 2567: ERC Forum 2024 ภายใต้หัวข้อหลัก “Renewable and Sustainable Energy Transition” โดยมี กกพ. และผู้บริหารสํานักงาน กกพ. และผู้เชี่ยวชาญด้านพลังงานระดับสากลทั้งภาครัฐและภาคเอกชน ร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ประสบการณ์ระหว่างหน่วยงานต่างๆ ทั้งภายในประเทศและต่างประเทศ

ข้อมูลจาก สหภาพยุโรป Copernicus และ ECMWF ชี้ให้เห็นว่าปัจจุบันอุณหภูมิอากาศบนพื้นผิวโลกมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นจากระดับปกติอย่างรวดเร็วกว่าในอดีต โดยเฉพาะอย่างยิ่งในปี 2023 และ 2024 ที่อุณหภูมิอากาศบนผิวโลกเพิ่มขึ้นมากกว่า 1.5?C จากระดับปกติ และจากข้อมูลสภาพอากาศในสหภาพยุโรปพบว่าในเดือนมีนาคม 2024 อุณหภูมิอากาศทั่วโลกสูงขึ้น 0.73?C กว่าระดับเฉลี่ยในเดือนมีนาคมในช่วงปี 1991-2020 นอกจากนั้นอุณหภูมิบนผิวน้ำทะเลในปี 2023 และ 2024 ก็มีแนวโน้มสูงขึ้นกว่าช่วงที่ผ่านมา ส่งผลให้ทั่วโลกให้ความสำคัญกับภาวะโลกเดือดเป็นอย่างมาก ดังนั้น จึงควรเร่งดำเนินการทุกทางเพื่อให้โลกเดือดช้าลง การมุ่งเน้นไปที่การใช้พลังงานทางเลือกให้มากขึ้น เป็นหนึ่งในกิจกรรมที่ทำได้ของภาคพลังงาน เพื่อลดการพึ่งพาพลังงานฟอสซิลและช่วยชะลอการเพิ่มขึ้นของอุณหภูมิบรรยากาศได้อีกทางหนึ่ง

ผู้เขียนมีโอกาสเข้าร่วมอบรมกับห้องปฏิบัติการแห่งชาติแซนเดีย (Sandia National Laboratories) จากประเทศสหรัฐอเมริกาในโปรแกรม FIRST ซึ่งเป็นหลักสูตรที่สร้างพื้นฐานความรู้ความเข้าใจเทคโนโลยีเครื่องปฏิกรณ์นิวเคลียร์ขนาดเล็กแบบโมดูลาร์ (Small Modular Reactors: SMRs) ให้แก่ประเทศที่สนใจ เพื่อส่งเสริมยุทธศาสตร์ ความร่วมมือด้านนวัตกรรมและพันธมิตรระหว่างประเทศ จากการอบรมทำให้ทราบว่า ในการเลือกสถานที่สร้างโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ เราต้องเริ่มจากการศึกษาคู่มือแนวปฎิบัติในการสำรวจและเลือกสถานที่ก่อสร้างโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ (Site Survey and Site Selection for Nuclear Installations) ซึ่งเป็นเอกสารที่จัดทำขึ้นโดย International Atomic Energy Agency (IAEA) โดยคำนึงถึงมาตรฐานความปลอดภัยสำหรับมนุษย์และสิ่งแวดล้อมในประเด็นต่างๆ เช่น ความหนาแน่นของประชากร, ข้อมูลแผ่นดินถล่ม, ข้อมูลสถิติน้ำท่วมย้อนหลัง 100 ปี, แหล่งน้ำที่ใช้สำหรับการระบายความร้อน, ข้อมูลการไหลของน้ำ รวมถึงเทคโนโลยีที่นำมาใช้, ต้นทุนที่เกิดขึ้น, สภาพเศรษฐกิจในชุมชนรอบโรงไฟฟ้า และการจ้างงานภายในพื้นที่ เป็นต้น